luxielen

luxielen

IS DE STEINERSCHOOL EEN ANTROPOSOFISCHE SCHOOL? (7)

OnderwijsPosted by Luc Cielen 09 Feb, 2017 11:05:46

HET SCHOOLLIED

Toen ik in 1983 in Brasschaat De Wingerd oprichtte was het geenszins mijn bedoeling een steinerschool op te richten. Er stond me een school voor ogen waar kunstzinnige activiteiten een essentieel onderdeel zouden vormen van het curriculum en alle lessen doordrongen zouden zijn van kunstzinnige elementen. Omdat het overgrote deel van de kinderen en de ouders afkomstig was van de enkele jaren eerder opgerichte steinerkleuterschool in Kalmthout en zij mee hun schouders zetten onder dit nieuwe schoolproject, vonden we een compromis in de benaming van de school: Kunstzinnig basisonderwijs volgens de steinerpedagogie. In de praktijk is de school echter geëvolueerd naar een gewone steinerschool.

De school groeide snel en de behoefte aan nieuwe leerkrachten was groot. Maar waar vind je leerkrachten die ook een kunstzinnige vorming genoten hebben? Alleen in de antroposofische lerarenopleidingen die destijds gegeven werden in Nederland, Duitsland, Zwitserland en aanvullend ook in Vlaanderen. Maar ook leerkrachten die al ervaring hadden opgedaan in de Antwerpse Steinerschool maakten hun opwachting. Zij brachten een nieuw element mee dat zij in hun Antwerpse school hadden leren kennen: het schoollied. Het heeft me veel moeite gekost om dit tegen te houden, want ik houd niet zo van hymnen, vlaggen en leuzen waarachter mensen zich in groep kunnen scharen. Dat hoort thuis in de negentiende eeuw met haar romantiek van de natiestaten. Als je een mens vrij wil maken of de kans wil geven om vrij te zijn, moet je zeker niet beginnen met zulke zaken. Het vrije geestesleven heeft geen nood aan wimpels, vlaggen en stoeten, maar aan individuen.

Eerst wilde men het schoollied van de Antwerpse Steinerschool gewoon overnemen, maar dat kon volgens mij helemaal niet. Maar omdat de muzikale meerstemmige bewerking van het lied wél muzikale kwaliteiten had, was ik bereid tot een compromis. Als instrumentaal nummer kon het gebruikt worden bij het herfstfeest ofte Michaëlsfeest. Dus zonder tekst. Waarom? Omdat de tekst een antroposofisch gebed (spreuk) is tot de aartsengel Michaël, die volgens Rudolf Steiner heerst over dit vijfde na-Atlantisch tijdperk. De tekst gaat als volgt:

Hemellichten stralen op de aarde neer;
gaan in onze harten glanzen meer en meer.
Refrein: Wij willen dragen, sterrenlied in ons bloed.
Michaël, wij vragen, geef ons kracht en moed.

Gouden sterrenkrachten, maak ons denken rein.
Laat onze gedachten klaar en helder zijn.
Refrein.

Zend door onze daden ook uw sterrenlicht,
dat wij hier op aarde trouw voldoen onze plicht.
Refrein.

Net als in de ochtend- en de avondspreuk wordt hier de link gelegd tussen sterren en denken, waardoor weer eens gewezen wordt op het hoofd van de mens als afspiegeling van de kosmos.

Vele jaren later, toen ik de school al geruime tijd verlaten had, vernam ik dat men toch een eigen schoollied gemaakt had. De school heeft nu ook nog een leuze gekregen waar ik me vragen bij stel: Kind mogen zijn om vrij mens te worden. Nu nog de schoolvlag?

www.cielen.eu



  • Comments(1)//lux.cielen.eu/#post36