luxielen

luxielen

VERTELLEN EN LUISTEREN

OnderwijsPosted by Luc Cielen 23 Jan, 2017 13:18:33

Beelden zeggen meer dan woorden, is een wijdverbreide mening, maar ze geldt niet voor verhalen. Kijk maar eens naar kleuters die in een prentenboek bladeren. Slechts enkele seconden weten de prenten de aandacht van het kind te trekken. Resoluut draait de kleuter met een dwingende vinger het blad naar de volgende tekening om en om en om...

Maar als de kleuterjuf bij elke prent in het boek vertelt wat er allemaal te zien is en als zij dit tot een verhaal verbindt, dan gaan de kinderen daar helemaal in op, zien ze ook plots véél meer en willen ze ook allemaal de prent nog eens van dichtbij bekijken. Het zijn de woorden van de juf, het verhaal dat de kinderen beluisterden, die hen tot kijken aanzetten.

Toen een zesde klas uit een steinerschool in het museum van Kassel (Duitsland) kwam, bleven de kinderen al bij het eerste schilderij staan en ontspon er zich spontaan een boeiend gesprek. ‘Hé, dat is het verhaal van Kaïn en Abel,’ liet een kind zich ontvallen, waarop een ander: ‘Daar ligt Abel, met de schaapjes naast zich op de grond.’ Een derde vulde aan: ‘Kijk eens naar Kaïn, die is wel héél woest getekend.’ En toen een klas in het vlak bij de school gelegen Museum voor Schone Kunsten op bezoek was, werd het plots héél stil in de zaal onder de bezoekers toen enkele kinderen, zonder op de omstaanders te letten, luidop de verhalen begonnen te vertellen die ze op de schilderijen van Rubens afgebeeld zagen. In het publiek werden de audiogidsen gelaten voor wat ze waren en luisterden de bezoekers geboeid naar de verhalen die de kinderen vertelden.

Hoe kan dat?

Heel eenvoudig omdat de kinderen gewoon waren om met heel hun wezen te luisteren naar de verhalen die hun leerkrachten, opgeleid en ervaren in de kunst van het vertellen, hen in de loop van kleuter- en lagere school gebracht hebben tijdens de vele verteluren. Verhalen uit de eeuwenlange verhalenstof van de mensheid - zie vorige weekberichten - levendig en boeiend verteld, werken diep in op het gevoel en nestelen zich onuitwisbaar in het geheugen.

Kijk eens naar een klas waar de leerkracht vertelt. Als vanzelf worden de kinderen stil en geven zich helemaal over aan het verhaal. Als in een droom beleven ze mee wat er in het verhaal gebeurt. Zij zien vol ontzag de hoge bergpieken voor zich, drijven mee op de woelige wateren van de zee, bibberen angstig mee in het duister van het woud, begeven zich joelend in het strijdgewoel en juichen innerlijk om de overwinning. Hoe levendig kan een stilte zijn waar geluisterd wordt.

Beeldend vertellen, dit wil zeggen, een verhaal zo vertellen alsof het zich voor de ogen van de kinderen afspeelt, is een ode aan het woord. En als een kind geleerd heeft om met eerbied en respect te luisteren naar de leerkracht – wat vooral dankzij de verhalen gebeurt – dan krijgt het een wondermooie luisterhouding, die ook het opnemen van de leerstof ten goede komt.

Al is de steinerschool wijd en zijd bekend om haar kleurrijke kindertekeningen, handwerkjes en werkboeken, toch is zij vooral een school van het woord. Het is dankzij het intensieve gebruik van het woord dat de leerlingen er openbloeien in wilskracht, kennis en schoonheid.



  • Comments(0)//lux.cielen.eu/#post28